Mali

Mali to jedno z biedniejszych państw Afryki zachodniej wciśnięte miedzy Senegal, Mauretanię, Algierię, Niger, Gwineę i Wybrzeże Kości Słoniowej.

Jak z żebra Adama...

Gdy w 1960 roku, po kilkudziesięciu latach okupacji francuskiej Republika Sudańska i Senegal uzyskały niepodległość utworzyły Federację Mali. Republika Sudańska wystąpiła jednak z tej federacji ustępując miejsca Republice Sudańskiej, która przyjęła nazwę Mali. Lata dyktatorskich rządów zakończyły się w 1991 roku powstaniem tymczasowego rządu. Po pierwszych demokratycznych wyborach, w 1992 roku zapanował okres spokoju w Mali. Rządy prezydenta Mali Alpha Oumara Konare naznaczone zostały reformami politycznymi, ekonomicznymi, ale przede wszystkim walką z wszechobecną korupcją.

Islam wszechobecny

Na kilometr kwadratowy tego rozległego kraju przypada 9 mieszkańców stanowiących zlepek wielu grup etnicznych. 90 % mieszkańców Mali to muzułmanie, 9% stanowią wyznawcy innych religii , a tylko 1% jest chrześcijanami.

Koza na ruszcie pick-up'a

Podróżowanie po kraju szczególnie samotne w północnych rejonach malijskiej Sahary wydaje się ryzykowne. Porwania turystów nie należą do rzadkości czego jednak można uniknąć poprzez korzystanie z usług doświadczonych przewodników i agencji turystycznych. Również drogi w większości gruntowe pozostawiają wiele do życzenia. Nocne wycieczki samochodem po Mali kończą się często nieprzyjemnymi kolizjami z nieoświetlonymi pojazdami lub zwierzętami. Pozostaje więc podróż samolotem, bo na pociągi jeżdżące nieregularnie raczej trudno jest liczyć.

Skromny posiłek w bogatym sosie

Większość tego dużego afrykańskiego państwa zajmuje Sahara. Nie trudno się domyśleć, że kuchnia jest tu raczej niezbyt wyszukana. Jedynie wzdłuż rzeki Niger i jego dopływu Bani ziemia jest żyzna . Malijczycy wykorzystują jej każdy centymetr uprawiając ryż, warzywa i sorgo. Nieopodal rzek wypasane jest bydło, kozy i owce.

W Mali na śniadanie można zjeść omlet, który Malijczycy chętnie serwują w przydrożnych barach, ale tylko do południa. Obiadowo-kolacyjne menu składa się głównie z porcji ryżu, ziemniaków lub makaronu polane zawiesistym sosem czasem z kawałkami mięsa. Do specjalności tego regionu Afryki należy niewątpliwie zaliczyć napój imbirowy sprzedawany w woreczkach.

Tropikalna wilgoć, ciepły deszcz

Mali dzieli się na dwie strefy klimatyczne zwrotnikowa na północy i podrównikowa na południu. Występująca tu pora deszczowa trwa od maja do pazdziernika na południu a na północy skraca się do trzech miesięcy. Koniec pory deszczowej przynosi sporadyczne opady w postaci krótkotrwałych ulew i gwałtownych burz. Zdarzają się tu jednak również lokalne powodzie. W nocy temperatura spada do 20 stopni. Wrażenie nocnego chłodu potęguje także spora wilgotność powietrza. Sen pod gołym niebem raczej nie należy do przyjemności.

Z francuskim wszędzie

W Mali państwie należącym niegdyś do Francuskiej Afryki Zachodniej język francuski uzyskał status języka urzędowego. Posługują się nim właściwie wszyscy, bo znajomość lokalnych dialektów i innych języków nie jest powszechna. Łamaną angielszczyzną mówią jedynie przewodnicy.

Kto ulepił meczet z błota?

Mimo biedy jaka panuje powszechnie w Mali , kraj ten przyciąga rzesze turystów. To co ma do zaoferowania historycznie i architektonicznie nie pozostawia nikogo obojętnym. Cztery miejsca w Mali widnieją na liście światowego dziedzictwa Unesco. Oto one.

Dżenne to jedno ze starszych miast w Mali . Zamieszkałe od 250 roku p.n.e było ważnym miejscem handlu złotem . Również tam w XV i XVI wieku miasto stało się ośrodkiem islamu. Domy w Dżennie budowano na pagórkach. Dzięki takiemu umiejscowieniu nie straszne im były powodzie. Do dziś w Dżenne można podziwiać te tradycyjne domy. Miasto Dżenne zostało wpisane na listę światowego dziedzictwa Unesco w 1988 roku.

Innym ważnym miejscem dla islamu stało się miasto Timbuktu. Przez wieki założony tam uniwersytet koraniczny Sankore kształcił światłych muzułmanów. Do dziś można podziwiać w Timbuktu trzy meczety (Dżingereber, Sankore i Sidi Jahja), które chociaż odrestaurowane w XVI wieku są zagrożone przez wędrujące piaski. Podobnie jak Dżenne Timbuktu znajduje się na liście światowego dziedzictwa Unesco od 1988 roku.

Rok później, w 1989 roku wpisania na listę Unesco doczekał się tak zwany Kraj Dogonów. Obszar należący do prastarego plemienia afrykańskiego Dogonów to tak naprawdę region Bandiagara z krajobrazami klifowego wybrzeża, płaskowyżu z piaskowca. Na tle tego zapierającego dech krajobrazu znajdują się piękne architektonicznie domy , ołtarze, sanktuaria spichlerze i sale zebrań Togu Na. Lud Dogonów nie zaprzestał kultywowania dawnych tradycji, obrzędów rytualnych i ceremonii oddawania hołdu przodkom. Obserwując płaskowyż Bandiagara odnosi się wrażenie że właśnie tu jest ta właściwa Afryka z pejzażami rodem z W Pustyni i Puszczy.

Czwartym i ostatnim miejscem w Mali wpisanym w 2004 roku na listę światowego dziedzictwa kulturowego Unesco jest Grobowiec Askia. Ten ogromny, bo mierzący 17 metrów kopiec o kształcie piramidy został wybudowany w 1495 roku z inicjatywy Mohammeda I Wielkiego założyciela dynastii Askia i władcy Soghaju. Grobowiec wraz z całym kompleksem budynków znajdujących się w jego pobliżu (dwa meczety , cmentarz, teren zgromadzeń wiernych), powstały w Gao stolicy dawnego imperium Songhaju jest przykładem zachodnioafrykańskiego budownictwa błotnego. Mohammed I zlecając budowę muzułmańskiego świętego miejsca oddał hołd islamowi tym samym uznając go za oficjalną religię Imperium.